بسیاری از ما در جریان زندگی روزانه با مشکل بوی عرق لباسهای خودمان یا اطرافیان در معابر، محل کار و وسایل حمل و نقل عمومی مواجه هستیم. شاید شما بارها از خودتان پرسیده باشید که چگونه میتوان بوی عرق را از لباس خارج کرد؟ گاهی اوقات بعد از چندین بار شستن لباس مورد علاقهی خود، فکر میکنید بالاخره بوی عرق را از بین بردهاید؛ اما متأسفانه، پس از اتوکشی یا پوشیدن مجدد آن لباس از همان ابتدا یا پس از مدت کوتاهی، بوی عرق برمیگردد. باز هم لباس را میشویید، اما با وجود شستن چندین باره، بوی آن هنوز وجود دارد. از خود میپرسید، چرا؟ در این مطلب دلیل این اتفاق توضیح داده خواهد شد.
چرا لباس ها بعد از شستوشو بو میدهند؟
چهار فاکتور در به وجود آمدن بوی ناخوشایند عرق روی لباسها تأثیرگذار هستند. این چهار فاکتور عبارتند از: نوعی باکتری، عرق بدن، نوعی چربی و جنس الیاف تشکیلدهندهی لباس.
به گفتهی متخصصین حوزهی مواد شوینده، 70 درصد آلودگی لباسها که به طور روزانه استفاده میشوند، توسط خود بدن ایجاد میشود. عرق، سلولهای پوست، نمک و چربی مومی به نام سبوم (sebum) موادی هستند که در جریان زندگی روزانه و به طور خاص هنگام ورزش از بدن جدا شده و روی لباسها قرار میگیرند.
بیشتر ما در ابتدای امر سعی میکنیم از لباسهایی با الیاف طبیعی مانند پنبه استفاده کنیم. اما این لباسها عموماً برای فعالیتهای ورزشی و تمرین مناسب نیستند. از طرفی با توجه محدویتهای موجود، دسترسی دائمی به لباسهایی با جنس الیاف طبیعی امکانپذیر نیست. از این رو برای استفادهی روزمره و مهمتر از آن برای انجام فعالیتهای ورزشی، از لباسهای الیاف مصنوعی همچون پلیاستر استفاده میکنیم که به نوعی عامل تأثیرگذار در به وجود آمدن و باقی ماندن بوی بد در لباس خواهد بود.
دلیل بوی بد لباس پس از شست وشو
طی سالیان اخیر دو اصطلاح Activewear و Performance wear بیشتر از Sportwear در مقالات و وبسایتها استفاده شدهاند. این سه کلمه به طور خاص به لباسهای ورزشی اشاره دارند. با این تفاوت که در لباسهای ورزشی مدرن از الیافی استفاده میشود که هر یک شاخصهای منحصر به خود را دارد و به این ترتیب عملکرد خاصی را ارائه میدهد. اغلب لباسها با عملکرد بالا، از جنس پلیاستر تولید میشوند. بسیاری از این الیاف به شکلی تولید شدهاند که قابلیت دریافت و انتقال عرق بدن از سطح پوست به خارج از سطح لباس را دارند که به آن خاصیت انتقال رطوبت (moisture wicking) میگویند.
این الیاف ویژه دارای کانال یا شیارهایی هستند که عمل انتقال رطوبت و عرق را افزایش میدهند. اما مشکل از آنجا شروع میشود که چرکهای جداشده از بدن که عامل ایجاد بو هستند، ممکن است در این شیارها گیر افتاده و حذف آنها دشوار شود. به همین دلیل بو، یک مشکل رایج در پارچهی لباسهایی با عملکرد بالاست. به این ترتیب، ویژگی مثبت لباسهای تولیدشده از این نوع الیاف، اگر با دقت بررسی و نگهداری نشوند میتوانند به یک ویژگی عذابآور تبدیل شود.
معنی علائم شستشوی روی لباس چیست؟
چسبیدن چرک و عرق به لباس
در ابتدا باید بدانید بوی عرق که به محض اتو کردن یا پوشیدن مجدد لباس برمیگردد، ناشی از تغییر ماهیت مادهای به نام سبوم است. این ماده از سطح بدن ما روی لباس انتقال یافته و باقی مانده است. تردیدی نیست که همه، هنگام ورزش یا فعالیتهای روزانه عرق میکنند. با خشک شدن عرق، این ماده که همزمان با تعریق از بدن دفع شده، روی پوست و لباس باقی میماند. این ماده با تغییراتی که در آن به وجود میآید بوی بد تولید میکند و اتفاقاً هنگامی که لباس گرم است یا اتو میشود، بیشتر خودش را نشان میدهد. بنابراین اگر این ماده که فرمی به شکل چربی مومی دارد و در بین الیاف گیر افتاده و در شستوشو با یک شویندهی مناسب به طور کامل حذف نشود، بوی عرق در لباسها خیلی سریع باز میگردد.
چگونه بوی عرق را از لباس ببریم؟
از بین بردن چربیها همواره یکی از بخشهای مهم در فرایند شستوشوی لباس به حساب میآید. مهمترین عامل در به وجود آمدن بوی ناخوشایند، مادهای است که پایهی روغنی داشته و در عرق بدن وجود دارد. به طور کلی مواد با پایهی روغنی عموماً با آب داغ ذوب میشوند و از بین میروند. این در حالی است که لباسهایی با جنس پلیاستر و الیاف مصنوعی که معمولاً با مشکل همراه داشتن بو مواجه هستند، نسبت به الیاف طبیعی به درجه حرارت آب بسیار حساسند. لذا با بالا بردن دمای آب به طور حتم پارچهی لباس آسیب خواهد دید. به این ترتیب میبایست از یک شستوشوی دقیق و یک مادهی شویندهی مناسب استفاده شود.
شوینده مناسب کدام است؟
با توجه به موارد ذکرشده، متخصصین بر اهمیت استفاده از مواد شویندهی مناسب برای از بین بردن چرکهای ایجادکنندهی بو از روی لباس تأکید میکنند. برخی از شویندههای لباسشویی در از بین بردن این قبیل آلودگیهای بدن که بو ایجاد میکنند، حتی ضعیفتر از آب عمل میکنند. از طرفی رایحههای خوشبوی موجود در این شویندهها، بوهای ناخوشایند را پنهان میکنند. اما با محو شدن عطر مواد شوینده، بوی بد باقیمانده در لباس، دوباره قابل توجه میشود. به این ترتیب “اگر لباسهای شما تمیز به نظر میرسند اما بوی بد میدهند، در حقیقت تمیز نیستند.”
در حال حاضر بسیاری از برندهای پیشرو در تولید مواد شویندهی لباس در حال تولید و ارائهی یک شویندهی نسل جدید هستند که به طور خاص برای هدف قرار دادن بوی عرق لباس تولید خواهند شد. متخصصین بر این باور هستند که پارچههای مورد استفادهی ما طی سالیان اخیر تغییر کردهاند، اما مواد شویندهی ما تغییر نکرده است. بر اساس بررسیهای انجام شده، بیش از 60 درصد از لباسهای شستهشدهی امروزی، از جنس پارچههای الیاف مصنوعی با قابلیتهای مدرن یا مخلوط آنها هستند. در حالی که مواد شویندهی سنتی هرگز برای تمیز کردن این پارچهها طراحی نشدهاند. با این اوصاف، استفاده از مواد شوینده که حاوی آنزیم و به طور خاص آنزیم لیپاز است میتواند تا حدی در از بین بردن پایهی چربی مادهی مؤثر در ایجاد بو تأثیرگذار باشد.
نکاتی برای جلوگیری از ایجاد بوی عرق در لباس
در این بخش به چند مورد مهم در کاهش بوی عرق در لباسها اشاره میکنیم:
- پیش از هر چیز اگر ترجیح میدهید از بوی عرق در لباس خود جلوگیری کنید، حتماً ماشین لباسشویی خود را مرتباً تمیز کنید تا هیچگونه باکتری در داخل محفظهی شستوشو باقی نماند. این باکتریها عامل ترکیبات شیمیایی در لباسها و به وجود آمدن بوی بد هستند.
2. در نظر داشته باشید گاهی بوی عرق در لباس و سایر منسوجات می تواند ناشی از لباسهای مرطوبی باشد که در کیف ورزشی، سبد لباسشویی یا ماشین لباسشویی بیش از حد باقی ماندهاند. بنابراین تمام بوی لباسها را نمیتوان صرفا به مواد موجود در عرق بدن نسبت داد.
3.لباسهای خود را در بازههای زمانی کوتاه (مخصوصا در فصل گرم سال) بشویید. این کار مانع از تجمع مواد تاثیرگذار در ایجاد بوع عرق در لباس میشود.
4. فراموش نکنید در مورد پوشاندن بوی عرق روی لباس، دئودورانت یک گزینه کار ساز و حرفهای نیست. زیرا دئودورانت پس از گذشت زمان از روی لباس از بین میرود و بوی عرق همچنان باقی میماند، چرا که عامل ایجاد بو روی لباس پابرجاست.
از بین بردن بوی عرق لباس
وقتی لباسها و ملحفههایمان را میشوییم، انتظار داریم بعد از خشک شدن تمیز، لطیف و خوشبو باشند. نمیخواهیم چند ساعت بعد از پوشیدنشان، خودمان را بو کنیم و بپرسیم، این بوی من است؟
برای از بین بردن بوی بدی که در لباس باقی میماند و برای جلوگیری از مشکلاتی که ممکن است از تماس این بوها با پوست ایجاد شود باید بدانیم منشأ آنها چیست و چه چیزی در مقابلشان مؤثر است.
از بین بردن بوی عرق مانده روی لباس
بوی زیر بغل روی پیراهن ممکن است در اثر اضطراب یا ورزش به وجود بیاید. علت اصلی، عرق است. البته عرق بهتنهایی بو نمیدهد، بلکه ترکیب آن با باکتریها و ترشحات غدد آپوکرین باعث بو میشود.
نوع پارچهی لباسی که به تن دارید هم میتواند روی شدت بو تأثیر بگذارد. در یک مطالعه، تیشرتهای پنبهای و مصنوعی پس از یک جلسه دوچرخهسواری سنگین بررسی شدند. رشد میکروبی و بوی بیشتری در تیشرتهای مصنوعی مشاهده شد.
رفع بوی عرق از لباس
لباسها را در فضای بسته قرار ندهید.
رها کردن لباسهای خیس در کیف باشگاه یا سبد بسته، باعث رشد باکتری میشود. لباسها را بیرون بیاورید، تکان دهید و تا زمان شستوشو بگذارید هوا بخورد.
نکات لازم برای رفع بوی عرق از لباس قبل از شستوشو
اگر شستوشوی عادی بوی لباس را از بین نمیبرد، لباسها را ۳۰ دقیقه در محلول سرکه و آب با نسبت ۱ به ۴ خیس کنید. یا ۱/۲ فنجان جوش شیرین را در یک سینک پر از آب حل کرده و لباسها را خیس کنید. همچنین میتوانید از اسپریهای آنتیباکتریال مخصوص لباس هم استفاده کنید. این اسپریها تا ۹۹٪ باکتریهای ایجادکنندهی بو را از بین میبرند. بعد از انجام هر یک از این موارد آبکشی انجام دهید.
رفع بوی عرق از لباسهای ورزشی
بسیاری از لباسهای ورزشی از الیاف مصنوعی ساخته شدهاند که بوی عرق را نگه میدارند. اگر بوی نامطبوع در ناحیهی فاق باقی میماند، پودر شوینده را زیاد نکنید؛ زیرا باقیماندهی مواد شوینده باعث گیر افتادن بو میشود.
بهترین راهکار این است که ۱/۲ فنجان سرکهی سفید را در مرحلهی آبکشی به لباسها اضافه کنید یا ۱/۲ فنجان جوش شیرین را در مرحلهی شستوشو به لباسها اضافه کنید. سادهترین راه هم استفاده از شویندههای تخصصی ورزشی است.
رفع بوی عطر و شویندهها
عطرهایی که در الیاف لباس باقی میمانند ممکن است باعث اگزما، میگرن، آسم و آلرژی شوند. برای حذف این بوها، لباس را با شویندهی بدون بو و RLR یا washing soda بشویید. سپس در هوای آزاد خشک کنید.
