اتوکشی حرفهای لباس نکتهی بسیار مهمی است. در درجهی اول اتوی لباس میتواند میزان مهارت شما در خیاطی را تعیین کند و در درجهی دوم شما را به عنوان یک فرد خوشپوش معرفی خواهد کرد.
اتو کردن ممکن است کار خستهکنندهای باشد، اما باید بدانید که عمل بسیار مهمی است. دوخت لباس، اتو کردن و پرس کردن دست به دست هم میدهند تا یک لباس، زیبا و خوشفرم دیده شود. ما در این مطلب اتوکشی لباس از ابتدای دوخت تا پروسهی استفاده از لباس را بررسی میکنیم و از تفاوت اتو کردن با پرس کردن، اتوکشی در دوخت لباس و اتو به عنوان عنصر اصلی میگوییم. اگر به عنوان مصرفکننده برای اتوکشی لباسهایتان به مشکل برمیخورید، در این مطلب پیشنهادهای ویژهای از جمله ابزار لازم اتوکشی در خانه و اتوی متناسب با جنس پارچه برای شما داریم. در ادامه همراه کمد سارک باشید.
تفاوت اتو کردن با پرس کردن
ironing and pressing
در محاورههای روزمرهی ما شاید این دو کلمه با هم اشتباه گرفته شوند؛ اما فرق اساسی بین آنها است.
- اتو کردن: جلو عقب کشیدن سطح فلزی داغ بر روی پارچه به منظور از بین بردن چین و چروک است.
- پرس کردن: یعنی اتو (سطح فلزی داغ) را روی لباس بگذارید و بدون فشار و تکان دادن آن را بردارید.
اهمیت اتوکشی در دوخت لباس
اگر به اصول الگوسازی و دوخت وارد هستید، حتماً از اهمیت بالای اتوکشی هنگام دوخت نیز خبر دارید. اگر صرفاً مصرفکننده هستید، باز هم نیاز است که از دوخت لباس با خبر باشید تا بتوانید لباس با دوخت بهتر را انتخاب کنید.
اتوکشی در روند دوخت
هنگام دوخت لباس درزها در هر مرحله باید پرس شوند. لازم است که درز بغل لباس بعد از دوخته شدن و قبل از وصل شدن به آستین اتوکشیده، پرس شده و دقیقاً مانند یک خط صاف به نظر برسد. بعد از اتوکشی، ایرادهای دوختی مثل کشیدگی نخ و … بهتر دیده میشوند.
فرمگیری با اتو
بسیاری از بخشهای مختلف لباس با اتو حالت میگیرند؛ برای مثال کمری لباس برای ایست بهتر و برای اینکه اصطلاحاً روی بدن بخوابد، باید به صورت دایرهوار روی میز اتو پهن شود و در راستایی که قرار است روی بدن قرار بگیرد اتو شود. شکلگیری انواع یقهها به نوع درست اتوکشی بستگی دارد. از طرفی دوختهای منحنی فقط بعد از اتو و پرس شدن شکل اصلی خود را پیدا میکنند.
اتوکشی برای رفع اشکال
درزهای روکاری باید بعد از اتوکشی کاملاً صاف باشند؛ به گونهای که روکاریها فقط مثل یک خط دیده شوند. این کار باعث میشود میزان درست کشش نخ را بدانید.
پیشگیری با اتو
لازم است بعضی از پارچهها قبل از برشکاری و بعضی پس از برش و قبل از دوخت اتوکشی شوند. این پارچهها زیر اتو تغییر شکل داده یا حالت اصلی خود را از دست میدهند (معمولا کوتاه میشوند). در نتیجه اگر قبل از دوخت اتو نشوند، ممکن است سایز مورد نظر ما را نداشته باشند.
نحوه چسباندن زانفیکس و لایه با اتو
در بعضی از موارد اتو به عنوان کمککننده نیست، بلکه نقش اصلی را ایفا میکند. مثلاً برای چسباندن لایه حریر به پارچههایی که به لایه احتیاج دارند، فقط به اتو نیاز داریم و مهم است که از اتو به روش درست استفاده کنیم. از موارد استفادهی لایهها، کتهایی هستند که پارچههای نازک دارند و باید لایهکوبی شوند.
به دو صورت میتوان از اتو روی لایهها استفاده کرد. اتو باید به صورت خشک یا با بخار روی لایه قرار بگیرد. اگر قرار است این کار با بخار انجام شود، باید بعد از بخار اتو را روی لایه نگه دارید تا رطوبت ناشی از بخار با دمای خود اتو خشک شود. اگر لایه مرطوب بماند بعد از شستوشو باز خواهد شد.
لایهی زانفیکس که حالت آن نزدیک به الیاف کاغذی است و دو نوع دارد، برای قسمتهایی از لباس کاربرد دارد که لازم است دو بخش پارچه به یکدیگر وصل شوند اما نمیخواهیم دوخت داشته باشد؛ هرچند در بعضی موارد روی آن دوخت هم انجام میشود. نوعی از آن چسبیده به کاغذ است و نوع دیگر آن فقط خود الیاف است. زانفیکس کاغذی مزایای بیشتری دارد و به شما کمک میکند تا دقیقاً در جای درست آن را بچسبانید. ابتدا اتو را روی کاغذ بگذارید و بعد از چسبیدن یک طرف لایه به پارچه، کاغذ را بردارید و پارچهی رویی را روی آن بگذارید و مجدد اتو کنید. بهتر است از اتوی بخار استفاده کنید؛ اما حتماً باید بخار، بعد از اتو با دمای خود اتو خشک شود.
از بین بردن جای زانفیکس روی لباس
همانطور که در بخش قبلی اشاره شد، زانفیکس نوعی چسب حرارتی است که به کمک اتو دو سطح پارچه را بهم متصل میکند. اما در مواردی که به اشتباه به قسمتی از لباس میچسبد، به راحتی لکهای سیاه رنگ روی پارچه ایجاد میکند و میتواند لباس شما را به طور کامل از بین ببرد. پس در قدم اول از این وسیله آگاهانه و با احتیاط استفاده کنید. اگر لباس شما دچار لک شد و قصد از بین بردن زانفیکس روی لباس را داشتید، باید از اعمال حرارت بیشتر روی پارچه خودداری کنید. با یخ روی سطح پارچه بکشید و تا جای ممکن تکههای چسب را با دست بلند کنید. در قدم بعدی لکههای باقی مانده را با الکل سفید یا سرکه سفید بشویید. برای اعمال الکل یا سرکه ابتدا تست اولیه روی تکه پارچهای بلااستفاده انجام دهید، چرا که ممکن است برخی از پارچهها با این دو محلول واکنش دهند و رنگ لباس تغییر کند. بعد از تست با کمک ابر سطح لباس را آغشته به الکل یا سرکهی سفید کنید. پس از آبکشی زانفیکس از بین خواهد رفت.
اتو کردن لباس بدون اتو
اتو کردن زیاد لباس میتواند به بافت پارچهی آن آسیب برساند. سعی کنید مرتب باشید و از اتوکشی بالای لباستان جلوگیری کنید. لباستان را روی گیره آویزان کنید تا چروک نشود. اگر سرتان آنقدر شلوغ بود که فراموش کردید از لباس گرانقیمتتان محافظت کنید و چروکهای ریزی روی آن افتاد، نگران نباشید. هنگام حمام کردن، لباستان را با گیره در حمام آویزان کنید تا بخار، چروکهای ریز را باز کند. اتوکشی کمتر و اتو با استفاده از بخار حمام، یکی از راههای حمایت شما به عنوان مصرفکننده از مدهای دوستدار زمین است.
اندازهگیری پارچه؛ بهترین جواب برای “چقدر پارچه نیاز دارم؟”
نکات اتوکشی متناسب با جنس پارچه
برای اتو کردن به جنس پارچهها توجه کنید. مشخصاً پارچههای نازک دمای پایینتر و پارچههای ضخیم دمای بالاتری احتیاج دارند. روی خود اتوها معمولاً پیشنهادهایی برای دمای اتوی پارچههای مختلف نوشته شده است. روی تگ لباسها care lable آنها هم نوشته شدهاست که با چه دمایی باید اتو شود. حتماً به این موارد و نکات نوشتهشده روی لباس توجه کنید. بعضی از پارچهها برای اتوکشی شرایط خاصی را میطلبند. در ادامه این پارچهها و نحوهی اتوکشی را بررسی میکنیم.
اتو کردن پارچهی مخمل
پارچههای مخمل را نباید اتو کنید. خط اتو انداختن روی پارچههای مخمل کار صددرصد اشتباهی است؛ زیرا شما فقط به بافت پارچه آسیب میرسانید. حتماً میگویید بدون اتو که نمیشود! بله نمیشود. ما پیشنهاد میدهیم به شما که بدون چسباندن سطح اتو به لباس فقط به آن بخار بزنید یا اگر بخارگرهای دستی دارید از آنها استفاده کنید.
اتو کردن پارچههای ابریشم
پارچههای ابریشم را فقط وقتی نمناک هستند اتو کنید. حتماً میان اتو و پارچهی ابریشم از پارچهی مخصوص اتو (در بخش ابزار لازم برای اتوکشی به آن اشاره خواهیم کرد) استفاده کنید.
اتو کردن لینن، کتان و دنیم
این پارچهها چین و چروک را در خود نگه میدارند. پس برای اتو کردن آنها باید از دمای بالا معمولاً بین 150 تا 200 درجه استفاده کنید تا اندازهای که میخواهید اتو کار خود را درست انجام دهد.
اتو کردن گوشهها و زاویههای لباس
برای اتو کشیدن لباس صرفاً به اتوکشی قسمتهای اصلی لباس، پشت و جلوی لباس بسنده نکنید. درزهای پهلوی لباس، سرشانهها، یقه و سرآستین جزو مهمترین بخشهای اتوکشی هستند. برای درست اتو کردن این زوایا بهتر است از گوشههای میز اتو استفاده کنید.
اتو کشیدن لباسهای زنانه و مانتوهایی که برش از روی سینه دارند، کار سختی است. ترفند خوش حالت نگه داشتن آن ناحیه با اتو، این است که از یک بالشتک دستساز استفاده کنید. بالشتک را در قسمتهای مختلف بگذارید و آن را اتو بکشید. به همین راحتی میتوانید به لباستان فرم بدهید.
درزهای لباس را چطور اتو کنیم؟
پارچهها زمانی که طی فرآیند الگو، برش و دوخت تبدیل به لباس میشوند، درزهایی دارند که معمولاً یا از وسط باز شدهاند یا به یک سمت متمایل هستند. برای حرفهای اتو کشیدن، باید با درزها دوست باشید. بدانید خواب هر درز به کدام طرف است و شما نیز به همان سمت اتو بکشید. نتیجهی این سبک اتو کشیدن بسیار شگفتانگیز است، چون فرم لباس شما را به همان شکلی که دوزنده در نظر داشته حفظ میکند.
ابزار لازم اتوکشی در خانه
- پارچه اتو
برخی از لباسها که با پارچهی حریر، ریون، ابریشم و …. دوخته شدهاند به قدری نازک یا گرانقیمت هستند که مجبور هستید آن را همیشه به خشکشویی بدهید تا بخار بزند؛ اما می توانید با استفاده از یک پارچهی نخی مناسب و تمیز این کار را خودتان انجام دهید. برای اینکه مانند یک فرد حرفهای لباسهایتان را صاف و بدون نقص کنید، به یک تکه پارچهی ترجیحاً سفید با درصد نخ بالا احتیاج دارید. این پارچه را روی لباستان بگذارید و بعد سطح فلزی اتو را روی آن قرار دهید. این کار باعث میشود تا برقافتادگیهای همیشگی بعد از اتو روی آن اتفاق نیفتد. کافیست پارچهی مورد نظر را روی لباس بگذارید و سپس اتو را با درجه حرارت مناسب روی آن با فاصله نگه دارید و از بخار اتو برای از بین بردن چین و چروک لباستان استفاده کنید.
- اسپری آب
خود اتوها معمولاً قابلیت اسپری کردن آب روی لباس را دارند، اما یک اسپری آب جدا به اتوکشی شما کمک میکند. آبی که روی پارچه اسپری شده است بخار میشود و حالتی که با اتو به پارچه میدهید ماندگارتر میشود. بخار سرعت باز شدن چروکها را سریعتر میکند.
- تخته مخصوص اتوی آستین ژانت یا بالشتک اتو
در خانه لازم نیست که تجهیزات کامل داشته باشید، یک بالشتک یا ژانت برای اتوکشی بخشهای منحنی لباس، مثل یقه، حلقه آستین و … به شما کمک میکند. برای انجام اتوکشی حلقه آستین کافیست آستین را داخل ژانت قرار دهید و فرم آستین را متناسب با فرم ژانت تنظیم کنید و بدون کشیدن اتو بر سطح لباس، فقط به صورت پرس اتوکشی را انجام دهید.
چه نوع پارچههایی قبل از برش اتو میشوند؟
اتوکشی پارچهی خام قبل از برشکاری از جملهی مهمترین مراحل خیاطی است که باید به آن توجه کنید. همانطور که قبل از برش، پارچهی خریداری شده شسته میشود، تا آبرفت آن اعمال شود، اتوکشی هم ضروریست تا حرارت رفت آن نیز اعمال شود.
این نکته این روزها از اهمیت بالایی برخوردار است چرا که پارچهها ترکیبی از چند لیف مختلف هستند و برای یکدست شدن محصول نهایی لازم است که حتما اتوکشی انجام شود.
در این مرحله به خاطر داشته باشید که شرط اتوکشی پارچهها توجه به ضخامت و ویژگیهای هر پارچه است. برای مثال پارچههای پلیاستر و موارد شیمیایی را با دمای پایین و با استفاده از یک پارچهی کمکی اتو میکنیم تا برق روی پارچه یا جمعشدگی نامتوازن روی پارچه ایجاد نشود. برای پارچهی مخمل حتما اتوکشی از پشت پارچه انجام میشود و ….
روشهای از بین بردن برق اتو از روی پارچه
برقافتادگی روی پارچه به دلیل حرارت و واکنش آن با الیاف مورد استفاده در پارچه است. پس بهتر است قبل از ایجاد این مشکل از پارچهی محافظ در طول اتوکشی استفاده کنید و دما را کنترل کنید تا آسیبی به بافت پارچه وارد نشود. اما اگر با این مشکل روبرو هستید موارد زیر به شما کمک خواهد کرد.
1. پارچهی مخمل
برای از بین بردن برق ایجادشده روی پارچهی مخمل، از بخار اتو استفاده کنید، اما توجه کنید که اتو را مستقیماً روی پارچه نگذارید. لباس را پشتورو کرده و از فاصلهی چند سانتیمتری بخار دهید. از فرچهی نرم برای کشیدن روی قسمت براقشده کمک بگیرید تا بافت پارچه احیا شود. یک پارچهی نمدار روی قسمت براق بگذارید و با اتوی کمحرارت بدون فشار مستقیم، اتوکشی کنید.
2. پارچهی مشکی
برای از بین بردن برق پارچهی مشکی، یک پارچهی نخی مرطوب روی قسمت برق افتاده بگذارید و با حرارت متوسط اتو کنید. میتوان از سرکهی سفید رقیقشده (یک قاشق سرکه در یک لیوان آب) روی لکهی براق با یک دستمال نخی استفاده کرد، سپس با یک پارچهی مرطوب تمیز آن را پاک کرد.
3. پارچهی سفید
بخار آب و برس نرم نیز میتوانند به کاهش برق اتو در لباسهای سفید کمک کنند.
پارچههایی که با اتوکشی برق نمیافتند
این پارچهها به دلیل جنس و بافت خاصشان کمتر در معرض برقافتادگی ناشی از اتو هستند.
· پارچههای ۱۰۰٪ نخی
· پارچههای لینن
· پارچههایی با بافت ضخیم و مات مانند بعضی از انواع پشم و پلیاستر مات
نکات کلیدی در اتوکشی لباس
1. از نرم کننده استفاده کنید
زمان شستوشوی لباس حتماً از نرمکننده استفاده کنید. از مزایای استفاده از نرمکننده از بین بردن الکتریسیتهی ساکن لباس است. الکتریسیتهی ساکن باعث جذب گرد و غبار و ایجاد چروک میشود. استفاده از نرمکننده عمر پارچه را بالا می برد و اتوکشی را راحت میکند.
2. لباس را صاف خشک کنید
زمانی که لباس نمدار از ماشین خارج میکنید، خوب لباس را بتکانید و بعد آن را آویزان کنید تا حداقل چروک روی پارچه ایجاد شود.
3. اتو را تمیز کنید
کف اتو را تمیز کنید. اگر نیاز به تعویض آب دارد آن را انجام دهید. اگر روکش میز اتو کثیف شده، آن را تمیز کنید و در نهایت با تنظیم بخار و دمای مناسب به اتوکشی لباس بپردازید. اگر کف اتوی شما کثیف و چسبنده باشد، نهتنها اجازهی اتوکشی به شما نمیدهد، بلکه باعث ایجاد لک روی لباس نیز میشود. یکی از راههایی که میتوانید با استفاده از آن کف اتوی خود را تمیز کنید، این است که روی آن خمیر دندان بزنید و با یک ابر تمیز کنید. برای پاک کردن اثر سوختگی روی کفی اتو نیز میتوانید از برشهای لیمو استفاده کنید. برای از بین بردن رسوب داخل مخزن اتو نیز داخل مخزن بخار مقداری سرکه بریزید و پارچهای بلااستفاده را زیردست خود قرار دهید و با فشار زیاد از بخار اتو استفاده کنید. این کار باعث می شود اثری از رسوب املاح آب در اتوی شما باقی نماند.
4. لباسها را وقتی نم دار هستند اتو کنید
برای این که لباس تان به خوبی اتو شود، قبل از این که کاملاً خشک شود، کار اتوکشی را انجام دهید.
