در صنعت فشن، چهرههایی وجود دارند که به واسطهی پیشینهی خانوادگیشان به شهرت رسیدهاند؛ برای مثال، فرزند بازیگر یا سوپرمدل مشهوری مانند مونیکا بلوچی و کیت ماس. در راستای همین موضوع، یکی از نقدهای اساسی که به صنعت فشن و مدلینگ وارد میشود حضور فرزندان چنین افراد مشهوری در این صنعت است. منتقدان، معتقد هستند که در صنعت فشن این افراد بر اساس معیارهای عادلانه انتخاب نمیشوند و نپوتیسم نقش اساسی در انتخاب آنها دارد.
در این مطلب از مجلهی کمد سارک، به بررسی نپوتیسم در صنعت فشن، نپو مدلها و نقدهایی که به آنها وارد میشوند پرداختهایم. تا انتهای این مطلب همراه ما باشید.
نپوتیسم (nepotism) چیست؟
نپوتیسم یا خویشاوندسالاری، به معنای انتخاب افراد برای شغل، جایگاه یا دریافت خدمات بر اساس ارتباطات خویشاوندی است. در نپوتیسم انتخاب فرد مورد نظر صرفاً بر اساس میزان توانایی، دانش و مهارت او نیست و روابط فامیلی نقش پررنگی در انتخاب این افراد دارد؛ برای مثال، مدیری که برای انتخاب مدیرعامل از میان فرزندان، فامیل و آشناهای خود دست به انتخاب میزند بدون آنکه بررسی کند آیا آن فرد مناسب این جایگاه شغلی هست یا خیر.
در صنعت فشن و مدلینگ نیز شاهد نپوتیسم هستیم و همواره مانند سایر صنایع و موقعیتهای اجتماعی، نقدهایی به نپو مدلها یا نپو بیبیها وارد میشود. اکنون، سوالی که پیش میآید این است که نپو مدل و نپو بیبیها چه کسانی هستند؟
نپو مدل (nepo model) کیست؟
عبارت نپو مدل یا نپو بیبی (nepo baby) به فرزندانی میگویند که به واسطهی ارتباط والدینشان با صنعت فشن یا صنعت سینما و… وارد این حوزه شدهاند. نپو مدلها اکثراً از طریق والدینی که طراح، مدل یا یک فرد تأثیرگذار در صنعت فشن بودهاند وارد مدلینگ شدهاند.
برای درک بهتر این موضوع، میتوان به بازیگرهای معروفی مانند مونیکا بلوچی و ونسان کسل اشاره کرد. مونیکا بلوچی و ونسان کسل، به واسطهی سالهای فعالیتشان در عرصهی بازیگری، به شهرت جهانی دست پیدا کردهاند؛ حالا چند سالی است خبرهایی از دختر جوانشان، دوا کسل، به گوش میرسد که وارد صنعت مدلینگ شده است. ممکن است دوا کسل از دید برندها، توانایی و استعداد برای ورود به دنیای مدلینگ را داشته باشد، اما وقتی رزومهی کاری او را میخوانیم متوجه میشویم که اولین کتواک و حضور او در دنیای مد مربوط به فشنشو دولچه اند گابانا است. حضور در شو چنین برند معروفی در اولین تجربهی کاری این احتمال را ایجاد میکند که به واسطهی شهرت والدین خود توانسته به چنین موقعیتی دست پیدا کند.
دوا کسل، همراه مونیکا بلوچی در مصاحبهها و فتوشاتهای مجلههای معروفی مانند ووگ ایتالیا نیز حضور داشته است. همین موضوع میتواند به شهرت بیشتر دوا کسل در مقایسه با یک مدل تازهکار کمک بسیار بزرگی کند.
باید به این نکته هم توجه داشت که گاهی ممکن است نپو بیبیها مستعد این شغل یا جایگاه باشند، ولی نمیتوان نقش اساسی و پررنگ والدین مشهور آنها را در گرفتن جایگاه بالا و شهرت آنها نادیده گرفت.
نپو مدل های معروف دنیای فشن
در جدول زیر به برخی از نپو مدلهای معروف دنیای مد اشاره کردهایم.
| نام مدل | والدین او |
| جیجی حدید و بلا حدید | یولاندا حدید: مدل و بازیگر ریلیتی شو |
| کندال جنر | خانوادهی جنر: بازیگران ریلیتی شو |
| لی لی رز دپ | جانی دپ: بازیگر مشهور |
| هیلی بیبر | استیون بالدوین: هنرپیشه، تهیه کننده و کارگردان |
| آیرس لاو | جود لاو: هنرپیشه معروف |
| کایا گربر | سیندی کرافورد: هنرپیشه و مدل معروف |
| لیلا گریس ماس | کیت ماس: مدل مشهور |
| لنی کلوم | هایدی کلوم: سوپر مدل |
تأثیر حضور نپو مدلها در صنعت فشن
به گفتهی مجلهی نیویورک تایمز، نپو مدلها یا نپو بیبیها فقط در حوزهی مشابه با والدین خود فعالیت ندارند و شهرت والدینشان در پیشرفتهای کاری آنها در هر زمینهای میتواند تأثیرگذار باشد؛ برای مثال ایو جابز، فرزند استیو جابز، به عنوان مدل با برندهای لویی ویتون و مایکل کورس همکاری داشته است.
جیمز اسکالی، مدیر سابق کستینگ، دربارهی حضور نپو بیبیها به مجلهی نیویورک تایمز گفت: «نپو بیبیها بدون توجه به اندازهی قد یا توانایی راه رفتنشان در شوها، مقداری زیادی از ترافیکهای آنلاین و تعامل با مخاطب را هدایت میکنند.»
در واقع منظور جیمز اسکالی این است که امروزه شبکههای اجتماعی نقش بسیار مهمی در پرطرفدار شدن نپو مدلها ایفا میکنند. اکثر آنها تعداد دنبالکنندههای فراوانی دارند و به لحاظ تاثیرگذاری آنلاین و مخاطبهایی که به سمت شوها میآورند میتوانند مورد توجه برندها قرار بگیرند. در نتیجه به جز بحث شهرت خانوادگی آنها، تعداد دنبالکنندگانشان و مخاطبانی که به سمت برندها هدایت میکنند، از دید یک برند امتیاز خوب و مثبتی است. جیمز اسکالی در ادامهی گفتوگو با مجلهی نیویورک تایمز افزود: «افرادی مانند کایا گربر و جیجی حدید وارد آژانسهای مدلینگ میشدند و آنها نیز بدون توجه به نقش والدین با این افراد قرارداد میبستند. ولی در سال های اخیر، حتی اگر استانداردهای یک مدل را نداشته باشید ولی فرزند یکی از سلبریتیهای مشهور باشید شانس حضورتان در یک شو پرادا با یک مدل واقعی برابری میکند.»
در ادامهی بحث مورد توجه قرار گرفتن نپو مدلها، لوسی گرین، ترند فورکستر لایت ایرز، افزود:
«در 20 سال گذشته اگر مدلی با والدین مشهوری وارد صنعت فشن میشد سعی میکرد خود را از شهرت و جایگاه خانوادهاش دور کند تا از نپوتیسم دور بماند؛ ولی امروزه جدا از اینکه نپو بیبیها علاقه دارند از این فرصت استفاده کنند؛ برندها نیز در تلاش هستند تا فرزندان خانوادههای مشهور را جذب کنند و از اعتبار و مخاطبی که به سمت برند هدایت میکنند بهره ببرند.»
نپو مدلها، زیر ذرهبین منتقدان
همواره در جوامع مختلف نقدهای بسیاری به نپوتیسم وارد میشود. در صنعت فشن نیز نپو مدلها زیر ذرهبین منتقدان قرار دارند. منتقدان نپو مدلها و نپو بیبیها معتقد هستند که این افراد با توجه به قدرت و ارتباطات خانوادگی خود به راحتی میتوانند به موفقیت و شهرت دست پیدا کنند. حتی اگر یک نپو مدل، استعداد و توانمندی واقعی برای ورود به دنیای مدلینگ را داشته باشد باز هم از دید منتقدان، امتیاز ویژهای برای آنها وجود دارد. نپو مدلها در اولین تجربههای کاری خود میتوانند وارد شو برندهای بزرگ و سرشناس شوند؛ این در حالی است که یک مدل تازهکار با شرایط سختتری می تواند مسیر یک شبهی آنها را طی کند. مخالفان نپو مدلها، معتقدند که باید در صنعت فشن به جای خویشاوندسالاری و نپوتیسم، شایستهسالاری جایگزین شود و همهی مدلها بر اساس توانمندیها و تلاشهایشان به جایگاههای شغلی بالا دست پیدا کنند.
با وجود این انتقادها، لیلی رز دپ در مصاحبهای اعلام کرده است: « بسیاری از مردم تمام موفقیتهای ما را به خاطر خانوادههایمان میدانند. ما باید همیشه دو برابر و بیشتر از سایر مدلها تلاش کنیم و همواره ثابت کنیم که موفقیت و دستاوردهایمان نتیجهی تلاشهای خودمان است.»
یکی دیگر از دیدگاههای مخالفان نپو مدلها این است که اگر صرفا از نپو مدلهایی که به هیچ عنوان توانایی و استعداد مدلینگ ندارند استفاده شود، به مرور میتواند به کیفیت شو برندها آسیب وارد کند. در این حالت ممکن است افراد زیادی در شبکههای اجتماعی از کتواک نادرست نپو مدلها در شو برند صحبت کنند و این موضوع باعث شکلگیری دیدگاههای منفی زیادی نسبت به عملکرد برند میشود.
کلام آخر
همانطور که اشاره کردیم، برخی از برندهای لوکس تمایل دارند با نپو مدلها و نپو بیبیها همکاری کنند و مخاطبان آنها را به سمت خود جذب کنند. در مقابل، نپو مدلها نیز فرصتهای کاری استثنایی را در این برندها تجربه میکنند. با این حال، با حضور مراکزی مانند اتحادیهی مدلها، در صنعت فشن تلاش میشود تا فرصت برابر و برخورد منصفانهای برای همهی مدلها شکل گیرد و به دور از پیشینهی خانوادگی آنها از تمام مدلها حمایت شود.
انتظار میرود در چندسال آینده با وجود منتقدان و تأثیر شبکههای اجتماعی و همچنین اتحادیهی مدلها، انتخاب آنها بر اساس پیشینهی خانوادگیشان کمتر شود؛ ولی باید دید صنعت فشن تا چه حد این موضوع را به طور جدی پیگیری میکند و برندهای لوکس، مجلهها و رسانههای شناختهشدهی فشن، همچنان به سراغ نپو بیبیها برای شو و فوتوشاتهای خود میروند یا خیر.
